Một cặp hải âu lớn di cư
chuẩn bị cho lần sinh sản đầu tiên
Trong 40 năm tiếp theo hoặc hơn,
chúng sẽ vẫn chung sống với nhau
Và đây chính là nguyên nhân tại sao
Chim con to lớn gần chào đời
Chim con sơ sinh
sẽ cần sự quan tâm chăm sóc từ cha mẹ
trong 9 tháng sắp tới
Cứ ba ngày một lần, cha hoặc mẹ nó
phải thực hiện một hành trình dài 1,000 dặm
quanh Nam Đại Dương để tìm kiếm thức ăn
Chăm sóc chim con là một công việc vô cùng vất vả,
Nó cần hơi ấm
và một lượng thức ăn cung cấp thường xuyên
dưới dạng nghiền nhuyễn,
được móm từ chim trưởng thành
Công lao nuôi dưỡng chim con khôn lớn
vô cùng bao la, do đó loài hải âu này chỉ có thể
sinh sản một lứa mỗi năm
Một loạt chim con chào đời liên tục sẽ ràng buộc cha mẹ nó
chung sống với nhau suốt đời
Tuy nhiên, chúng thích cuộc sống tự do hơn việc
phải trở thành nô lệ cho đàn con của mình
Nếu được lựa chọn không phải thực hiện nghĩa vụ
hoặc chuyển gánh nặng cho bạn tình,
chúng sẽ làm như vậy
Đây là tình thế tiến thoái lưỡng nan của các cặp cha mẹ
Ngoài khơi vịnh Newfoundland,
hàng chục ngàn đàn cá ốt vảy nhỏ bắt đầu vào mùa sinh sản
Loài cá này là điển hình của nhiều loài động vật biển,
chúng không cần chăm sóc cho đàn con của mình
Mỗi năm, chúng tiến vào vùng biển nước cạn để đẻ trứng,
một nhiệm vụ điên cuồng đầy nguy hiểm
Khi những con sóng vỗ vào đất liền,
đàn cá ốt vảy nhỏ lao lên,
thả trứng và tinh trùng lên bờ
Bằng cách đó,
cá ốt vảy nhỏ có thể bảo vệ đàn con
khỏi một số động vật săn mồi
Nhưng khi các quả trứng nở ra cá con,
chúng phải tự sinh tồn và đối mặt với sự khắc nghiệt của đại dương
Chỉ có một trong 10,000 cá con có thể sống sót
Đại dương bao la
là nơi gần như không thể dùng để chăm sóc cho đàn con
Phần lớn các cặp cha mẹ đều bỏ cuộc
Trong những môi trường an toàn hơn, như rặn san hô,
tôm hùm gai cái, với đống trứng nằm ngổn ngang,
đang cố thực hiện một vài nghĩa vụ của người mẹ
Ẩn mình trong một hốc đá,
nó được an toàn để chăm sóc đám trứng đến khi chúng nở
và cung cấp cho bầy tôm con nguồn dinh dưỡng vừa đủ
để bắt đầu cuộc sống dưới biển
Đại dương là nồi canh sống của những đứa trẻ bị bỏ rơi,
tất cả chúng đều cố gắng nắm bắt lấy cơ hội của mình
Một số con cái sinh sản trên rặn san hô
đã rút ra được vài kinh nghiệm cho bản thân
Những con cá thia xanh đuôi én chấp nhận tham gia một canh bạc
và để trứng của mình lại với các con đực vây đen
Con cái nhanh chóng đẻ trứng và trong khi con đực thụ tinh chúng, nó bỏ đi
Những ông bố bất đắc dĩ này buộc phải từ bỏ cuộc sống tình dục
và đóng vai một người cha gương mẫu, chăm lo cho lũ trẻ của mình
Bầy cá ngụy da trơn hút sạch tất cả trứng và đàn cá con
Nhiệm vụ của một người cha là phải đảm bảo
cho bầy con của mình được an toàn
Tại đây, vùng nước cạn thuộc hồ Malawi, cũng vậy,
những kẻ săn mồi buộc loài cá phải thực hiện trách nhiệm của cha mẹ
Đàn cá Cichlid con này không phải bị bỏ rơi,
chúng được đặt dưới sự giám sát của cá mẹ
Khi có mối nguy hiểm,
cá mẹ thực hiện một công việc vô cùng kỳ lạ
Cá cái dùng miệng để ấp trứng và nó bảo vệ đàn con
bằng cách cho chúng chui vào bên trong miệng của mình
Con đực màu xanh độc thân đang cố gắng thu hút cá cái
Mặc dù con cái phải trông nom đàn con một mình,
nhưng từ khi chúng có thể di chuyển và tự kiếm ăn,
nó không còn là vấn đề lớn nữa
Bên trong lớp rong lươn, rất khó tìm kiếm thức ăn
Đối với hải mã, nếu không có sự giúp đỡ của con đực,
các con con sẽ không có cơ hội để sống sót
Con đực, bên phải, với chiếc túi phồng to,
chăm sóc cho bạn tình và thực hiện nghĩa vụ của người cha rất nghiêm túc
Con cái đẻ hàng ngàn trứng vào chiếc túi của nó
trong một lượt giao phối
Con đực thụ tinh cho trứng ngay bên trong chiếc túi
và nuôi dưỡng chúng trong tháng kế tiếp bằng chất dịch tiết
từ lớp niêm mạc của túi
Điều đó có nghĩa con cái được tự do kiếm ăn,
bồi bổ cơ thể và sản xuất thêm trứng
Giống như người mẹ đau đẻ,
các cơ co thắt ép những con con tí hon ra ngoài
Phương pháp thụ thai này đảm bảo rằng con đực
chắc chắn là cha của đàn hải mã con
Mối liên hệ đó
là sợi dây ràng buộc trách nhiệm làm cha của con đực
Sinh vật lưỡng cư nặng nề này là loài ễnh ương châu Phi,
và chúng bắt đầu bước vào mùa sinh sản
khi những cơn mưa rào đầu hè tạo nên các vũng nước tạm thời
Mỗi con đực tranh giành lấy con cái và thụ tinh với trứng của chúng
Ễnh ương đực tích góp cả hàng quả trứng
Khi con cái kiệt sức bỏ đi,
Đó chính là nguồn động lực mạnh mẽ khiến nó ở lại
Còn có một lý do khác nữa
Bầy nòng nọc cần được giúp đỡ để sống sót
dưới ánh nắng nhiệt đới và những tác động của nó
lên đầm hồ cạn chúng đang sinh sống
Ễnh ương cha canh gác và săn sóc cho lũ con
giống như một chú chó chăn cừu chăn giữ đàn gia súc
Nếu nước quá nóng, nó hướng dẫn bầy nòng nọc sang vùng nước mát mẻ,
sâu và có nguồn oxy dồi dào hơn
Con đực cũng đảm nhận vai trò của một người bảo vệ
Đàn nòng nọc một lần nữa gặp phải vấn đề khó khăn
Hồ nước của chúng cạn
và dễ bị bốc hơi bởi sức nóng của mặt trời
Ễnh ưỡng cha vẫn chưa bỏ cuộc
Mặc dù là một sinh vật sống trên cạn
nhưng nó cần đảm bảo môi trường nước cho đàn con
Sử dụng cặp chân sau mạnh mẽ và chiếc mõm nhọn,
con đực đào một rãnh kênh nối sang vùng nước lân cận để bảo vệ gia đình của mình
Công việc này giúp dẫn nước cho mảnh đất của nó
hoặc có tác dụng như một lối thoát
Ở hoàn cảnh như vậy, tinh thần trách nhiệm của người cha là chìa khóa cho sự sống còn
Trong điều kiện môi trường có thể dự báo trước
như vùng rừng mưa ẩm ướt thuộc Trung Mỹ,
những người cha chu đáo rất hiếm
Ếch Arrow độc cái tí hon cõng nòng nọc trên lưng
đến nguồn nước mới
Nó chỉ sinh một vài con con mỗi lứa
và trong khi con đực được tự do tìm kiếm bạn tình khác,
nó mang lần lượt từng con đến vũng nước đọng bên trong nách lá
Mỗi con nòng nọc trượt vào từng vũng nước riêng
Tuy nhiên, những "hồ nước" này có rất ít thức ăn
Do đó, con cái phải có kế hoạch
khắc phục vấn đề và không được để đàn con bị chết đói
Có tinh thần trách nhiệm, nên nó thích hợp với vai trò người giám sát
hơn con đực
Hai lần một tuần,
nó tìm đến và cung cấp thức ăn cho đàn con
là những quả trứng không được thụ tinh
Rừng có thể gây nên
những mối bất đồng lớn về vai trò của người quản thúc, bởi có nhiều nguồn thức ăn
và nó cho phép những ông bố, bà mẹ độc thân giống như con ếch này dễ dàng sinh sống
Chim rừng mang đến một quan niệm của sự chung thủy trong cuộc chiến trách nhiệm gia đình
Những con mái đóng góp sức lực trong việc sinh ra đàn chim con
Những con chim non này cần rất nhiều thức ăn, vì vậy con đực phải tham gia giúp đỡ
Suốt một mùa sinh sản cùng làm việc với nhau,
một cặp chim có thể cho ra đời nhiều lứa
Chín mươi phần trăm loài chim chọn cuộc sống một vợ một chồng
nhưng đôi khi hai giới có thể đi ngoại tình
Mùa xuân trong khu rừng sồi xanh tốt, một con chim giẻ quạt trắng đen đực cất tiếng họt gọi tình
Giọng hót của nó thu hút một con cái và nó vẽ ra cho chim mái
một gia đình tương lai hạnh phúc
Các hốc lỗ tự nhiên để làm tổ rất khó kiếm,
do đó nhiều loài chim trống trên khắp châu Âu ngày nay, phần lớn đều chọn những chiếc chòi
Bị ấn tượng, chim mái bay vào bên trong
Giao phối với nhau và nó bắt đầu đẻ trứng
Nhưng thậm chí ngay trước khi con cái hoàn thành tổ ấp và bắt đầu ấp trứng,
bạn tình của nó đã bay đi
tìm kiếm những niềm vui mới
Khu rừng có vô số vị trí có thể làm tổ,
do đó con đực lên kế hoạch mời gọi tình nhân tới một trong những nơi đó
Một con chim mái khác bị quyến rũ bởi tiếng hót của nó
và bay vào chiếc tổ thứ hai
Nhưng trước khi nó đẻ trứng,
chim trống băng rừng trở về với người vợ của mình
Đàn chim non đã nở và nó đóng vai của một người cha gương mẫu
Con đực lập gia đình vào đầu mùa sinh sản và nó ngăn cản con cái
giao phối với những con đực khác
Nếu may mắn, nó sẽ là cha của những con chim non này,
do đó, nó cũng cần phải có trách nhiệm với đàn con
Trở lại với cô nàng tình nhân, cuộc sống của nó thật sự không dễ dàng
Nó bị lừa dối
Chim trống không bao giờ quay trở lại
Lúc này, nó trở thành một bà mẹ độc thân
Vừa phải giữ ấm cho bầy chim con
và tìm kiếm thức ăn, là một nhiệm vụ vô cùng khó khăn
Trong khi đàn chim non của chiếc tổ đầu tiên ngày càng lớn khỏe lên,
gia đình thứ hai phải gánh chịu đau khổ
Sự lừa dối của chim trống gây ra sự mất mát và đẩy nó đến chốn diệt vong
Lúc này, chỉ có ba con chim non còn sống
Những con khỏe nhất mới có thể sinh tồn
Gia đình đầu tiên có cuộc sống sung túc
Năm con chim non khỏe mạnh được khuyến khích ra khỏi tổ,
khám phá khu rừng, bởi cha mẹ chúng
Sự lén lút vụng trộm của con chim trống hai vợ lại chẳng ảnh hưởng gì
đến cuộc sống của chiếc tổ này
Số phận của tình nhân là như vậy
Chỉ có con đực được lợi,
vì nó có thêm hai "người nối dõi"
Nhưng không phải lúc nào con đực cũng có thể thực hiện điều đó
Tại Australia, chim sẻ ngô Penduline mái nhận biết được
những con đực không thành thật và nó có một bất ngờ dành cho con đực
Con đực làm một chiếc tổ rất ấn tượng
Nó tỏ vẻ mong muốn xây dựng một ngôi nhà hạnh phúc
Tất nhiên, nó không có ý định ở lại khi con cái đẻ trứng
Một con cái bị thu hút bay đến
và con đực quảng cáo cho chiếc tổ của mình
Con chim mái này chấp nhận giao phối
Con đực giới thiệu chiếc tổ lần cuối,
sau đó cặp vợ chồng mới cưới nhảy nhót bên trong
Lúc này, con cái bắt đầu thực hiện mánh khóe của mình
Mỗi ngày, chim mái đẻ một quả trứng và giấu nó
dưới lớp lông tơ của tổ
Con đực bị đánh lừa và nghĩ rằng bạn tình của mình vẫn chưa đẻ trứng
Ba ngày tiếp theo, trò lừa bịp của con cái vẫn tiếp tục,
và nó ngày càng giấu thêm nhiều trứng nữa
Cuối cùng, nó rời tổ, bỏ lại ổ ấp
với ba quả trứng được để lộ bên trong cho chim trống có thể phát hiện
Bất ngờ với những gì trông thấy, và không còn thời gian để tìm kiếm một con cái khác,
con đực buộc phải ấp trứng và nuôi dưỡng đàn con một mình
Khi thức ăn dồi dào, cả hai giới đều cố gắng thực hiện trách nhiệm của mình
Nhưng trong điều kiện khắc nghiệt của vùng rừng cây bụi Australia,
chúng cần phải thỏa hiệp với nhau
Đối với đà điểu sa mạc, con cái chịu trách nhiệm sinh nở,
thường từ khi bắt đầu giai đoạn tán tỉnh đến khi thành vợ chồng
Nó cần vài tháng cho quá trình hình thành trứng
và bây giờ, cần có một lồng ấp, đó là con đực đang ngồi lên chúng
Khi con cái lựa chọn bạn tình,
mỗi con đực được đánh giá thông qua trọng lượng, bởi nó cần đủ mập cho nhiệm vụ phía trước
Chỉ có những con đực to nặng mới có khả năng
ngồi ấp trứng trong suốt mùa đông và không cần ăn uống
Con đực không được phép tranh cãi
hoặc lừa gạt con cái, bởi nó đã mất bị kiệt sức khi đẻ ra một số lượng trứng khổng lồ như vậy
Nó không còn năng lượng để thực hiện công việc coi sóc đàn con
Con đực, được trang bị đầy đủ mọi thứ,
đành phải chấp nhận nhiệm vụ
Đây là cách duy nhất nó có thể đảm bảo cho đàn con của mình có thể sống sót
Nhưng có một nhóm động vật vượt trội hơn trong những điều kiện khó khăn như vậy
bởi chúng thay đổi hoàn toàn phương pháp chăm sóc bầy con
Động vật có vú cung cấp sữa
Tuy nhiên, khi con cái là một thùng sữa di động,
nó trở nên vô cùng bận rộn với lũ trẻ
Con đực, không bị ràng buộc, tự do giao phối với các con cái khác
nhưng cũng đôi khi, nó thích quanh quẩn bên đàn con hơn
Trong vùng thảo nguyên khô cằn của châu Phi,
Bầy chó sói đất con cần có cha của chúng
Suốt ngày chúng chỉ nằm dưới đất cùng với mẹ
Khi mặt trời bắt đầu xuống núi, con đực mới xuất hiện
từ khu trú ẩn của nó nằm cách xa hang
Đây là lúc con đực thể hiện tầm quan trọng của mình
Màn đêm buông xuống, con cái phải bỏ lại đàn con
để đi kiếm thức ăn
Nó ăn những loài mối nhỏ,
và thường cần khoảng 250 ngàn con mỗi đêm
Điều này mất khoảng vài giờ
Suốt thời gian này, đàn chó sói con dễ gặp nguy hiểm,
dó dó chó sói cha quay về hang và chăm coi chúng
Khi đàn sói con đủ lớn và có thể ra khỏi hang,
vẻ thô kệch của chúng thu hút sự chú ý của những kẻ săn mồi
Lúc này, sự hiện diện của con đực
quyết định sự sống còn của chúng
Một con mẹ độc thân không có sự giúp đỡ của con đực,
có nguy cơ đẩy đàn con vào những mối nguy hiểm giống như thế này
Nhưng sự tân tụy của chó sói đực với đàn con có phần ích kỷ
Thực tế,
sự quan tâm của nó giúp tăng khả năng thành công của quá trình sinh sản gấp năm lần
Nếu không coi sóc đàn con, nó sẽ phải gây giống
với khoảng sáu con cái khác mới đạt được thành công như thế
Một nhiệm vụ không thể thực hiện được
Ca trực của nó gần kết thúc
Con cái đang quay lại
và con đực nóng lòng chờ đợi để trở về với bóng đêm
Quyết định từ bỏ
lối sống lăng nhăng là một thành công to lớn
Kết quả của điều đó là sự tăng vọt số lượng con con
Trong những đàn chó hoang dã, ảnh hưởng của sự chăm sóc từ con đực
tạo nên một hiệu quả lớn lên sự sống còn của bầy chó con
Con đực có thể cung cấp thức ăn
cho cả con con và con mẹ
Sự hỗ trợ của con đực càng nhiều, đàn chó càng phát triển lớn mạnh
Sự giúp đỡ này đã tạo điều kiện cho hai con cái
cho ra đời tới hai mươi bảy con con
Nhờ sự liên kết thành một nhóm,
chúng có thể săn bắt được các con mồi cho giá trị dinh dưỡng cao ở những nơi xa
và cung cấp cho đàn con bữa ăn giàu năng lượng
Cơn đói ăn lại đến, kích thích lũ trẻ quấy rầy
những con chó lớn nhả ra phần thức ăn đã được tiêu hóa trước
Bầy chó con đang tuổi phát triển cần thêm những nguồn thức ăn khác ngoài sữa
nhưng chúng còn quá nhỏ để có thể tự đi săn
Việc sống nhờ vào các con đực trong đàn đã tạo nên một lối sống cộng đồng
có tính hiệu quả cao
Con khỉ đột núi lưng bạc này không phải là một người cha đúng nghĩa
Nhưng nó cũng chọn lựa một lối sống cộng đồng
Bổn phận làm cha duy nhất của nó là để mắt đến
bầy khỉ cái và đàn con huyết thống của nó
Phần lãnh thổ trù phú nó canh giữ cung cấp đủ thức ăn
cho cả gia đình
Và nó có tất cả mọi thứ mà mọi con đực khác thèm muốn
Mặc dù con cái phải tự chăm sóc cho cả đàn con,
nhưng chúng không có cuộc sống khó khăn
Chế độ đa thê của loài khỉ lưng bạc được thỏa hiệp giữa hai giới
Các con cái đồng ý chia sẻ một con đực khỏe mạnh
trong khi con đực có thể có nhiều vợ
Nhưng bên trong gia đình, sự căng thẳng ngày càng tăng và đôi khi xảy ra bùng nổ
Con khỉ lưng bạc sẽ chọn lựa một người con để thay thế cho nó
Tình dục là một hoạt động có sức ảnh hưởng
ẩn chứa khả năng tàn phá ghê gớm
Một cuộc chiến mới sẽ nổ ra bên trong những nhóm xã hội
Cuộc chiến gìn giữ hòa bình
Dịch: Võ Mạnh Lân (vomanhlan3005@gmail.com)